Best of Communism

Het communisme verleden tijd? Politiek gezien zijn de zaken dan misschien veranderd in de Russische Federatie, maar het communistische gedachtengoed zit er hier nog goed in. En dan heb ik het over Melkertbanen in het kwadraat.

Iedere hoek van de straat herbergt een produkti (supermarkt) waar je voor een appel en een ei niets meer dan ook een appel en een ei kunt kopen (ohja, en noodles natuurlijk!). Er zijn echter wel minimaal drie kassa's, die in de praktijk altijd bemand zijn, ongeacht het aantal klanten in het pand. Het oppervlak van de winkel is niet groter dan 5 bij 5, maar iedere produkti heeft minimaal twee breedgeschouderde massimo's (mannen). Het zijn waarschijnlijk de zoons en kleinzoons van de cassieres. Deze massimo's houden de boel scherp in de gaten, en volgen je zo nodig van schap naar schap. Bijna alle produkti zijn 24/7 geopend, sommige beweren zelfs 25 uur per dag te verkopen. Wanneer mijn Russisch goed genoeg is, zal ik ze daar eens naar vragen, en misschien kan ik zelfs een discussie met ze voeren over tijd en ruimte;).

Dan zijn daar nog de stadsbussen. Naast de chauffeur loopt er een (soms zelfs twee) babushka (oma) door de rijdende bus. Ze draagt een geel fluoriserend hesje over haar dikke winterjas. Daaraan kun je haar herkennen. Ze verkoopt de kaartjes. Je kunt je voorstellen dat het rijden van de bus en de regelmatigheid van gaten in het wegdek, het deze babushka's niet gemakkelijk maakt constant door de bus heen en weer te lopen. Het komt dan ook voor dat ze er lekker bij gaan zitten. Wanneer je juist net aan de andere kant van de bus bent ingestapt, moet het dus duidelijk zijn dat je opzoek gaat naar de babushka om haar de 12 roebels te overhandigen. Mocht je dat in de gauwigheid vergeten dan is er nog geen man over boord. Babushka is dan niet meer zo goed ter been, maar haar stem schelt over alles heen.

Mijn grootste fascinatie gaat echter uit naar de roltrap-bediendes op de metrostations. Het fenomeen roltrap staat bekend om zijn automatisering. Het op en neer gaan van roltrappen gaat vrijwel altijd vlekkeloos. Ook in Rusland. Maar toch schijnt het hier nodig te zijn om bij ieder begin en einde van de rollende traptreden een roltrap-bediende neer te zetten. Dit is trouwens ook altijd een vrouw (je moet overigens weten dat rusland op het moment een gigantisch vrouwenoverschot heeft, en dan vooral in de oudere leeftijdscategorieen, wat natuurlijk te maken heeft met het turbulente verleden waarin mannen er met bosjes bij neervielen, hordes vrouwen achterlatend). De roltrapbediende zit in een glazen hokje met voor haar een knoppenpaneel. Waarschijnlijk een voor het stilzetten en een voor het activeren van de trappen. Misschien is er zelfs een knopje om te versnellen of te vertragen. De roltrapbediendes slijten hun tijd over het algemeen met zitten en kijken. Maar soms zie je ze driftig praten en lachen met de hoorn van de telefoon aan hun oor. Ik vermoed dat ze van de gelegenheid gebruik maken om elkaar de laatste roltrap-roddels te vertellen.

En dan heb ik het nog niet eens gehad over de museumsupposten, toiletjuffrouwen en straatvegers. Kortom: best of communism!

Ik zal mijn zoektocht naar de Sovjet-nostalgie voortzetten. Zo ben ik bezig met een fotoreportage van Lenin standbeelden. En ben ik erachter gekomen dat er verscheidenen cafe's en restaurants zijn die de nostalgische gevoelens uit de oude SovjetUnie opwekken, denk aan 'Road to Communism', 'Soviet Union Restaurant' en 'USSR'. Zodra ik ze gevonden heb, zal ik natuurlijk verslag doen van deze Sovjalgie!